تبلیغات
عربی دبیرستان - مطالب ابر معرب ومبنی وانواع اعراب وبناء

قواعد درس چهارم عربی 4انسانی

کلمات معرب و مبنی :

كلمه از نظر تغییر حركت حرف آخرش بر دو قسم است : معرب و مبنی
معرب : معرب كلمه ای است كه حركت حرف آخر آن با توجه به موقعیت ونقش آن در جمله تغییر می كند مانند : المعلم درجمله های زیر
جاءَ المعلّمُ ، (فاعل ومرفوع)
رأَیْتُ المعلّم َ، (مفعول به و منصوب )
سَلّمْتُ علی المعلّمِ، (مجرور به حرف جر
)
مبنی : مبنی كلمه ای است كه حركت حرف آخر آن همواره ثابت وبدون تغییر است وبا تغییرو موقعیت  آن  در جمله تغییر نكند وهمواره  ثابت است. مانند: هذا درجمله های زیر
هذا كتابٌ ، ( مبتدا و محلا مرفوع)
اِشْتریْتُ هذ الكتابَ ،( مفعول به و محلاً منصوب)
وضعَتُ لهذا الكتاب اسماً (مجرور به حرف جر محلاً)

انواع اعراب و بناء :

انواع اعراب عبارتند از : رفع ، نصب، جرّ و جزم
انواع حركات بناء عبارتند از : ضمه، فتحه، كسره، سكون

كلمات معرب و مبنی :

1) تمام اسم ها معرب هستندبه جز تعدادی از آن ها، که ذکر می کنیم : ضمایر، اسماء، اشاره (جر مثنی ها) ، موصولات ( جز مثنی ها) ، شرط (جز «ای») اسم، استفهام ، اعداد مركب از 11 تا 19
2) در میان فعل ها، فعل مضارع و معرب است ( جز حالتی كه دارای نون تأكید و نون مؤنث (صیغه 6 و 12 باشد) . مانند یَكْتُبّنَّ. (مبنی است چون نون تأكید دارد) ، یَكْتُبنَ (مبنی است چون نون مؤنث است) تكْتُبْنَ (مبنی است چون نون مؤنث دارد)

اسم های مقصور و منقوص و ممدود و صحیح الاَخر:

 1 اسم مقصور :‌اسمی که آخرش به «الف» ختم می شود .
مانند : فَتی ، عصا، لیلی و در آخر این اسم ها هیچ یك از حركات اعراب ظاهر نمی شود، اسم مقصور در هر سه حالت رفع، نصب، جر اعرابش تقدیری است مانند :
الفتی درجمله های زیر
جاءَ الفتی (فاعل و تقدیراً مرفوع)
رأیتُ الفتی ( مفعول به و تقدیراً منصوب)
سلّمْتُ علی الفتی . تقدیراً مجرور به حرف جرّ
2-اسم منقوص : اسمی است كه به یاء ما قبل «مكسور» ختم می شود مانند : قاضی ، راضی، ساعی، و در آخر این اسم ها حركات در ضمه و كسره ظاهر نمی شوند اما حركت«فتحه» ظاهر می شود. یعنی : اعراب اسم منقوص در حالت های رفع و جر «تقدیری» و در حالت نصب« ظاهری» است، مثل : القاضی درجمله های زیر
جاءَ القاضی .( فاعل و تقدیراً مرفوع)
رأیتُ الفتی ( مفعول به تقدیراً منصوب)
سلّمْتُ علی الفتی ( تقدیراً مجرور به حرف جرّ)
3
اسم ممدود : اسمی است كه آخر آن به الف و همزه (اء) ختم می شود.
مانند : حمْراء، صحرا، هواء و ... اعراب اسم های ممدود با حركات ظاهری است مانند:
حمراء درجمله های زیر

 هذه سلُّة حمْراء( لغت مجرور به اعراب فرعی فتحه)
هذه سُلّة حمراء ( لغت و مرفوع ظاهراً)
اشْتَریْتُ محْفَظَةِ حمراءَ ( لغت و منصوب ظاهراً)
4
صحیح الآخر :اگر اسمی منقوص ، مقصور و ممدود نباشد صحیح الآخر است.

و تمام حركات فتحه و ضمه و كسره را می پذیرد. این علامت ها (فتحه، كسره، ضمه) در علامات اصلی اعراب می باشند. مانند : الكتاب ، القَلم ، كلمات دیگری كه نشان هایی به جز ضمه ، فتحه و كسره می گیرند ، علامات فرعی اعراب نامیده می شوند. مانند :
1- اسم مثنی : در حالت رفع با ((ین)) «الف» در حالت نصب و جر با((ین)) «یاء» می آید، مانند :
جاءَ المعلمانِ ( فاعل و مرفوع با اعراب فرعی «الف»)
رأیْتُ المعلّمینِ ( مفعول به و منصوب) با اعراب فرعی«یاء»
سلّمْتُ علی المعلّمینِ . (مجرور به حرف جر) با اعراب فرعی «یاء»
2 جمع مذكر سالم : در حالت رفع با((ون)) «واو» و در حالت نصب و جر با((ین))«یاء» می آید مانند :
جاءَ المعلّمون / رأیتُ المعلمین / سلّمْتُ علی المعلّمین
3
جمع مؤنث سالم : فقط درحالت نصب است که اعراب فرعی «كسره» می گیرد مانند :
رأیتُ المعلماتِ الفاضلاتِ . مفعول به و منصوب با اعراب فرعی كسره
4
اسماء خمسه ((أب؛أخ,ذو ,فم وحم)): اسماء خمسه در حالت رفع با «واو» و در حالت نصب با «الف» و در حالت جر با «یاء» می آیند به شرط مضاف شدن (غیر یاء ضمیر متکلّم) مثال
جاءَ ابوک. (فاعل و مرفوع با اعراب فرعی «واو»)
رأیتُ اباک ( مفعول به و منصوب ) با اعراب فرعی «الف»)
سلّمْتُ علی ابیک (مجرور به حرف جر با اعراب فرعی «یاء)
5- اسم های غیرمنصرف : در حالت جر به جای كسره «فتحه» می گیرند، مانند : السلامَ علی فاطمهَ وأبیها . (مجرور با اعراب فرعی ) فتحه به جای كسره
6
فعل مضارع : اعراب فرعی در فعل مضارع هنگامی که بدون حروف ناصبه وجازمه باشند درصیغه های دارای نون غیر6و12 مرفوع به ثبوت نون (ن) اعراب است وحالات نصب وجزم آن به حذف نون است. مثل :
یكْتُبانِ ، یكتُبُونَ ، تكتُبین . فعل مضارع در حالت «نصب» و یا «جزم» با حذف نون اعراب می آید، مانند : لَنْ یَكْتُبا ، لَمْ یَكْتبوا

برای ترجمه درس روی ادامه مطلب کلیک کنید


ادامه مطلب


موضوع: قواعد عربی چهارم دبیرستان، برچسب ها: معرب ومبنی وانواع اعراب وبناء،
[ سه شنبه 16 اردیبهشت 1393 ] [ 06:20 بعد از ظهر ] [ محمدرضا علی پور ایوری ]
ای قـوم به حـج رفـتـه کـجـایید کجـایید معشوق همین جاسـت بـیـایید بیـایید معشوق تو هـمسایـه دیـوار بـه دیـوار در بادیه سر گشته شما در چه هوایید گـر صــورت بی صــورت مـعـشـوق ببینیـد هم خواجه و هم خانه و هم کعبه شمایید ده بار از آن خانه بـدان راه بـرفـتـید یک بار از این خانه بر این بام بر آیید ای قـوم به حـج رفـتـه کـجـایید کجـایید معشوق همین جاسـت بـیـایید بیـایید آن خانه لطیف است نشان هاش بگفتید از خـواجـه آن خـانـه نـشـانـی بـنـمایـیـد یک دسته گل کو اگر آن باغ بدیدید یک گوهر جان کو آگر از بحر خدایید ای قـوم به حـج رفـتـه کـجـایید کجـایید معشوق همین جاسـت بـیـایید بیـایید ای قـوم به حـج رفـتـه کـجـایید کجـایید معشوق همین جاسـت بـیـایید بیـایید معشوق تو هـمسایـه دیـوار بـه دیـوار در بادیه سر گشته شما در چه هوایید گـر صــورت بی صــورت مـعـشـوق ببینیـد هم خواجه و هم خانه و هم کعبه شمایید ده بار از آن خانه بـدان راه بـرفـتـید یک بار از این خانه بر این بام بر آیید ای قـوم به حـج رفـتـه کـجـایید کجـایید معشوق همین جاسـت بـیـایید بیـایید

کارم چو زلف یار پریشان و درهم است پشتم به سان ابروی دلدار پرخم است غم شربتی زخون دلم نوش کرد و گفت این شادی کسی که در این دور خرم است تنها دل منست گرفتار در غمان یا خود در این زمانه دل شادمان کم است؟ زین سان که می دهد دل من داد هر غمی انصاف ملک عالم عشقش مسلم است دانی خیال روی تو در چشم من چه گفت آیا چه جاست این که همه روزه با نم است خواهی چو روز روشن دانی تو حال من از تیره شب بپرس که او نیز محرم است ای کاشکی میان منستی و دلبرم پیوندی این چنین که میان من و غم است "سعدی

کد حدیث

کد حدیث

اوقات شرعی

وضعیت آب و هوا

ابزار هدایت به بالای صفحه

تقویم شمسی

  • کد نمایش افراد آنلاین